Trong mọi giai đoạn cách mạng, lòng dân luôn là cội nguồn sức mạnh của Đảng và chế độ. Trong bối cảnh không gian mạng ngày càng phức tạp hiện nay, củng cố niềm tin của nhân dân không chỉ là yêu cầu chính trị cấp thiết mà còn là “lá chắn mềm” vững chắc nhất để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
1. Lòng dân - cội nguồn sức mạnh của Đảng
Giữa nhịp phát triển mạnh mẽ của đất nước hôm nay, khi công cuộc đổi mới đang bước sang giai đoạn mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, câu chuyện về lòng dân lại được nhắc đến như một vấn đề mang ý nghĩa căn cốt. Từ chủ trương tinh gọn bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính, chuyển đổi số quốc gia, cải cách thủ tục hành chính cho đến cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực…, tất cả suy cho cùng đều hướng tới mục tiêu củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ.
Nhân dân trong Cách mạng tháng Tám năm 1945. (Nguồn ảnh: Internet)
Trong mọi thời đại, lòng dân luôn là “điểm tựa mềm” nhưng có sức mạnh bền vững nhất của một quốc gia. Một chính quyền có thể mạnh về bộ máy, hiện đại về công nghệ, hoàn thiện về thể chế, nhưng nếu không có niềm tin của nhân dân thì sẽ khó tạo nên sức mạnh tổng hợp. Ngược lại, khi lòng dân đã thuận, niềm tin đã sâu, thì đó sẽ là thành lũy vững chắc nhất để bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ và con đường phát triển của dân tộc.
Sinh thời, Hồ Chí Minh luôn coi nhân dân là cội nguồn của mọi thắng lợi cách mạng. Người khẳng định: Dễ trăm lần không dân cũng chịu, khó vạn lần dân liệu cũng xong. Đó không chỉ là lời căn dặn giản dị mà còn là chân lý lớn của cách mạng Việt Nam. Từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945, các cuộc kháng chiến trường kỳ cho đến công cuộc đổi mới hôm nay, mọi thắng lợi của Đảng đều bắt nguồn từ sức mạnh của lòng dân. Lịch sử cách mạng Việt Nam đã chứng minh: ở đâu gần dân, trọng dân, dựa vào dân thì ở đó tạo được sức mạnh; ngược lại, ở đâu xa dân, quan liêu, thiếu trách nhiệm thì ở đó nảy sinh khó khăn, bất ổn và suy giảm niềm tin.
Chính vì vậy, xây dựng “thế trận lòng dân” không chỉ là yêu cầu của nhiệm vụ quốc phòng, an ninh mà còn là điều kiện sống còn đối với công tác xây dựng Đảng trong giai đoạn hiện nay.
Những năm gần đây, đất nước đạt nhiều thành tựu quan trọng về kinh tế - xã hội, đối ngoại, quốc phòng, an ninh. Việt Nam ngày càng khẳng định vị thế trên trường quốc tế. Đời sống nhân dân từng bước được nâng lên, nhiều địa phương đổi thay mạnh mẽ với hạ tầng hiện đại, công nghiệp phát triển, đô thị mở rộng. Tuy nhiên, cùng với đó cũng xuất hiện không ít vấn đề đặt ra trong thực tiễn.
2. Khi “khoảng trống niềm tin” trở thành điểm bị lợi dụng
Trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh, thông tin đa chiều lan truyền với tốc độ rất nhanh, các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị không ngừng lợi dụng những hạn chế, bất cập trong đời sống xã hội để xuyên tạc, kích động, gây hoài nghi trong nhân dân.
Chúng khai thác các vụ việc tiêu cực, sai phạm của cán bộ, đảng viên; thổi phồng hạn chế trong quản lý nhà nước; gieo rắc tâm lý bi quan, mất niềm tin đối với Đảng và chế độ. Đáng chú ý, nhiều luận điệu chống phá hiện nay không còn cực đoan, công khai như trước mà thường núp dưới vỏ bọc “góp ý”, “phản biện”, “dân chủ”, “nhân quyền”. Chúng lợi dụng tâm lý bức xúc của một bộ phận người dân trước các vụ việc tiêu cực để khoét sâu mâu thuẫn giữa Đảng với nhân dân. Điều nguy hiểm nhất mà các thế lực thù địch hướng tới không chỉ là xuyên tạc sự thật, mà là làm cho người dân hoài nghi vào sự thật.
Ảnh minh họa (Nguồn ảnh: Internet)
Thực tế cho thấy, điều khiến các luận điệu sai trái có thể lan rộng chính là khi trong xã hội xuất hiện khoảng trống niềm tin. Nếu cán bộ quan liêu, xa dân; nếu thủ tục hành chính rườm rà; nếu khiếu nại kéo dài không được giải quyết; nếu người dân cảm thấy tiếng nói của mình không được lắng nghe…, thì những thông tin xuyên tạc rất dễ tác động đến tâm lý xã hội.
Bởi vậy, muốn bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng hiệu quả thì trước hết phải củng cố lòng tin của nhân dân. Muốn phản bác luận điệu sai trái hiệu quả, trước hết phải trả lời được những trăn trở chính đáng của nhân dân. Niềm tin xã hội không thể được tạo dựng chỉ bằng khẩu hiệu hay lời kêu gọi chung chung. Niềm tin chỉ bền vững khi người dân cảm nhận được sự công tâm, trách nhiệm và tinh thần phục vụ từ đội ngũ cán bộ, đảng viên trong từng công việc cụ thể hằng ngày.
3. Niềm tin được xây từ những điều rất cụ thể
Nhìn vào thực tiễn hôm nay có thể thấy, ở đâu chính quyền sâu sát cơ sở, ở đó niềm tin xã hội được củng cố. Ở nhiều địa phương, các mô hình “chính quyền thân thiện”, “ngày thứ bảy vì dân”, “tiếp dân tại cơ sở”, “tổ công nghệ số cộng đồng”… đã góp phần rút ngắn khoảng cách giữa chính quyền với nhân dân.
Tại nhiều xã, phường ở Bắc Ninh, cán bộ cơ sở không chỉ làm nhiệm vụ hành chính đơn thuần mà còn trực tiếp xuống từng khu dân cư để nắm bắt tâm tư của nhân dân trong quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, giải phóng mặt bằng, chuyển đổi mô hình sản xuất. Có những bí thư chi bộ nhiều năm liền kiên trì “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, giải thích chủ trương cho người dân hiểu, lắng nghe từng băn khoăn nhỏ để tháo gỡ từ sớm.
Công trường dự án Sân bay Gia Bình đang tăng tốc thi công các hạng mục. (Nguồn ảnh: Internet)
Theo phản ánh của Báo Bắc Ninh, nhiều địa phương trong tỉnh đã phát huy hiệu quả vai trò của cán bộ cơ sở trong tạo đồng thuận xã hội. Tại thôn Mỹ Thôn (xã Gia Bình), nhiều người dân vẫn nhắc đến hình ảnh các cán bộ, đảng viên “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, trực tiếp đối thoại, tháo gỡ vướng mắc cho người dân trong việc thu hồi đất, di chuyển mộ để phục vụ cho việc giải phóng mặt bằng dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình. Có thời điểm, để tháo gỡ vướng mắc trong giải phóng mặt bằng, cán bộ, đảng viên cùng các đoàn thể nhiều đêm ngồi lại với người dân đến gần nửa đêm để lắng nghe tâm tư, giải thích chủ trương. Chính sự chân thành, gần dân ấy đã tạo nên đồng thuận. Nhiều hộ dân tự nguyện bàn giao mặt bằng, góp phần đảm bảo đúng tiến độ. Đó không chỉ là câu chuyện về hạ tầng giao thông, mà sâu xa hơn là câu chuyện của niềm tin.
Trong quá trình xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, nâng cao tại xã Tân Yên, từng có thời điểm một số hộ dân chưa đồng thuận với việc mở rộng tuyến đường liên thôn vì lo ảnh hưởng đến đất ở và công trình sinh hoạt. Thay vì nóng vội, cấp ủy, chính quyền và các đoàn thể địa phương đã nhiều lần tổ chức đối thoại công khai, công bố rõ phương án hỗ trợ, đồng thời phân công cán bộ trực tiếp gặp gỡ từng hộ gia đình. Sau nhiều cuộc vận động kiên trì, nhiều người dân không chỉ đồng thuận mà còn tự nguyện tháo dỡ tường rào, hiến đất mở đường. Có cụ già hơn 70 tuổi nói giản dị: “Đường rộng thì con cháu mình hưởng trước”. Chính những điều bình dị ấy đã làm nên sức mạnh của lòng dân. Điều đó thể hiện, một cuộc đối thoại chân thành với dân đôi khi có sức thuyết phục hơn nhiều bài tuyên truyền khô cứng.
Trong công cuộc phòng, chống tham nhũng, tiêu cực thời gian qua, niềm tin của nhân dân cũng được củng cố mạnh mẽ từ quyết tâm “không có vùng cấm, không có ngoại lệ” của Đảng và Nhà nước. Theo thông tin từ Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, hàng loạt vụ án lớn đã được xử lý nghiêm minh; nhiều cán bộ cấp cao vi phạm bị kỷ luật, truy tố. Điều nhân dân quan tâm không chỉ là xử lý bao nhiêu vụ việc, mà là thái độ kiên quyết của Đảng trước những biểu hiện suy thoái. Khi chứng kiến những sai phạm bị xử lý công khai, minh bạch, người dân càng thấy rõ quyết tâm làm trong sạch bộ máy của Đảng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. (Nguồn ảnh: Internet)
Tổng Bí thư Tô Lâm từng nhấn mạnh rằng, niềm tin của nhân dân là tài sản quý giá nhất của Đảng. Một khi mất niềm tin thì sẽ mất tất cả. Điều đáng suy nghĩ là đôi khi niềm tin của nhân dân không bị bào mòn bởi những vấn đề quá lớn, mà từ chính những điều rất nhỏ trong đời sống hằng ngày: một cán bộ thiếu trách nhiệm khi tiếp dân; một thủ tục hành chính gây phiền hà; một thái độ thờ ơ trước khó khăn của người dân… Ngược lại, niềm tin cũng được bồi đắp từ những hành động giản dị nhưng chân thành. Đó có thể là hình ảnh cán bộ xã đội mưa hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả thiên tai; là những chiến sĩ công an thức trắng đêm làm căn cước công dân cho người già; là cán bộ y tế tận tụy trong đại dịch; là bí thư chi bộ kiên trì hòa giải mâu thuẫn trong khu dân cư. Những hành động nhỏ nhưng đầy trách nhiệm ấy đôi khi có sức lan tỏa hơn nhiều lời tuyên truyền khô cứng.
Có thể nói, sức mạnh của lòng dân không phải là khái niệm trừu tượng. Nó hiện hữu trong từng hành động cụ thể của đội ngũ cán bộ, đảng viên; trong cách chính quyền ứng xử với nhân dân; trong tinh thần trách nhiệm trước những vấn đề dân sinh. Hiện nay, đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao về đổi mới mô hình quản trị quốc gia, chuyển đổi số, tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị.
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, nếu không làm tốt công tác dân vận, không tạo được sự đồng thuận xã hội thì rất dễ phát sinh tâm lý băn khoăn, lo lắng. Bài học thực tiễn cho thấy, mọi chủ trương dù đúng đến đâu nhưng nếu người dân chưa hiểu, chưa đồng thuận thì hiệu quả thực hiện sẽ bị ảnh hưởng. Ngược lại, khi nhân dân hiểu rõ mục tiêu, thấy được lợi ích và được tham gia đóng góp ý kiến, thì sẽ tạo nên sức mạnh rất lớn. Điều đó khẳng định, Nhân dân có thể cảm thông với khó khăn, nhưng không chấp nhận sự vô cảm. Trong tác phẩm Dân vận, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: “Việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì hết sức tránh”. Tư tưởng ấy đến nay vẫn còn nguyên giá trị.
Ở nhiều nơi hiện nay, việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý nhà nước đang góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch. Người dân có thể phản ánh hiện trường qua điện thoại thông minh; theo dõi tiến độ giải quyết thủ tục hành chính; đánh giá mức độ hài lòng đối với cán bộ, công chức.
Là một trong những địa phương đi đầu về chuyển đổi số, Bắc Ninh đang triển khai mạnh mẽ mô hình chính quyền số và dịch vụ công trực tuyến. Theo công bố của Bộ Thông tin và Truyền thông, Bắc Ninh nhiều năm nằm trong nhóm địa phương dẫn đầu về ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số. Việc người dân có thể thực hiện nhiều thủ tục hành chính ngay trên điện thoại thông minh không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, củng cố niềm tin đối với bộ máy công quyền. Song song với đó, vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên vẫn là yếu tố then chốt. Nhân dân không chỉ nghe cán bộ nói gì, mà còn nhìn cán bộ làm gì. Một cán bộ sống liêm khiết, trách nhiệm, tận tụy sẽ có sức thuyết phục hơn rất nhiều bài tuyên truyền.
4. Giữ được lòng dân là giữ được nền tảng của Đảng
Đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng hiện nay, điều quan trọng không chỉ là phản bác các luận điệu sai trái trên không gian mạng, mà còn phải xây dựng “sức đề kháng” trong xã hội. Và “sức đề kháng” bền vững nhất chính là niềm tin của nhân dân. Một người dân tin vào Đảng sẽ không dễ bị kích động bởi những thông tin xuyên tạc. Một xã hội có niềm tin sẽ có khả năng tự sàng lọc các luận điệu sai trái. Vì thế, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan tuyên giáo, báo chí hay lực lượng chức năng, mà phải bắt đầu từ việc chăm lo đời sống nhân dân, giải quyết tốt các vấn đề dân sinh và xây dựng đội ngũ cán bộ thực sự vì dân.
Khối quần chúng nhân dân diễu hành trong Lễ Kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2025) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (02/9/1945 - 02/9/2025). (Nguồn ảnh: Internet)
Không có “thế trận lòng dân”, mọi thành trì khác đều khó bền vững. Báo chí cách mạng hôm nay cũng có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc củng cố lòng dân. Người làm báo không chỉ phản ánh cái tốt, cái đẹp mà còn phải dũng cảm đấu tranh với tiêu cực, bảo vệ lẽ phải, bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của nhân dân.
Lịch sử dân tộc Việt Nam đã nhiều lần chứng minh: không một thế lực nào có thể khuất phục được một dân tộc khi lòng dân đã quy tụ. Từ những năm tháng chiến tranh giữ nước cho đến hành trình đổi mới hôm nay, điều làm nên sức mạnh Việt Nam chưa bao giờ chỉ là tiềm lực kinh tế hay sức mạnh vật chất, mà trước hết là niềm tin của nhân dân đối với Đảng, với chế độ và với con đường mà dân tộc đã lựa chọn. Trong thời đại bùng nổ thông tin hiện nay, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là cuộc đấu tranh trên không gian mạng, mà sâu xa hơn là hành trình giữ gìn và bồi đắp niềm tin xã hội.
Khi cán bộ biết lắng nghe dân, chính quyền biết trọng dân và mọi chủ trương thực sự vì dân, thì lòng dân sẽ trở thành “lá chắn mềm” nhưng bền vững nhất trước mọi âm mưu chia rẽ, chống phá. Thành lũy bền vững nhất của một chế độ không nằm ở bê tông hay thép, mà nằm trong niềm tin của nhân dân. Và khi lòng dân đã vững, đất nước sẽ có đủ sức mạnh để bước tới tương lai.
